ΔΙΑΧΕΊΡΙΣΗ ΧΡΈΟΥΣ
Εγγυητές δανείων: δικαιώματα, κίνδυνοι και ρεαλιστικές διέξοδοι
· 6 λεπτά ανάγνωσης · Γεώργιος Φ. Διονυσίου
Ο εγγυητής είναι συχνά ο «αόρατος» δανειολήπτης: δεν πήρε τα χρήματα, αλλά κληρονομεί την οφειλή όταν ο κύριος δανειολήπτης σταματήσει να πληρώνει. Η νομοθεσία παρέχει εργαλεία προστασίας — αλλά μόνο αν τα γνωρίζετε και τα ενεργοποιείτε εγκαίρως.
Τι σημαίνει «συνοφειλέτης» και «εγγυητής»
Ο εγγυητής ευθύνεται ισόμετρα με τον κύριο δανειολήπτη για την εξόφληση της οφειλής (απλή εγγύηση), ενώ ο συνοφειλέτης ευθύνεται ως οφειλέτης. Η πρακτική διαφορά είναι σημαντική: ο εγγυητής μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να προβάλει τα είδη ευθύνης που προβλέπει ο Αστικός Κώδικας, ενώ ο συνοφειλέτης αντιμετωπίζεται ως κύριος οφειλέτης.
Κίνδυνοι που συχνά αγνοούνται
- Κατασχέσεις σε μισθούς, συντάξεις και τραπεζικούς λογαριασμούς.
- Πλειστηριασμός ακινήτων που έχει προσημειωθεί για την εγγύηση.
- Ένταξη σε πίστωση (Tiresias) με συνέπειες σε μελλοντικό δανεισμό.
- Παράλληλη δίωξη εγγυητή και κύριου δανειολήπτη — διπλή πίεση.
Τι μπορείτε να διεκδικήσετε
Δεν είστε αβοήθητος. Αν η τράπεζα δεν τηρούσε τους όρους σύναψης της εγγύησης, αν δεν ενημερώσατε σωστά για τον συναλλαγματικό κίνδυνο (σε δάνεια σε ξένο νόμισμα), ή αν οφειλές του κύριου δανειολήπτη είχαν ήδη παραγραφεί, ενδέχεται να υπάρχουν βάσιμα νομικά επιχειρήματα.
Επιπλέον, ο εγγυητής που πληρώνει αποκτά αναγωγική αξίωση κατά του κύριου οφειλέτη — μπορεί δηλαδή να διεκδικήσει τα ποσά που κατέβαλε.
Ρεαλιστικές ρυθμίσεις
- Διαπραγμάτευση με την τράπεζα ή τον servicer για ρύθμιση της οφειλής σε ασκήσιμες δόσεις.
- Ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό (ν. 4738/2020), όταν συντρέχουν οι προϋποθέσεις.
- Διαμεσολάβηση για συμφωνία που προστατεύει το ακίνητο και το εισόδημα.
- Έλεγχος της αρχικής σύμβασης εγγύησης για καταχρηστικούς όρους ή ελλείψεις.
Πότε απαλλάσσεστε
Η εγγύηση μπορεί να καταργηθεί με ρητή συμφωνία, να θεωρηθεί άκυρη εάν υπάρχουν βάσιμα νομικά επιχειρήματα (π.χ. ελαττωμένη ικανότητα, καταχρηστικοί όροι), ή να παραγραφεί η αξίωση κατά του εγγυητή σύμφωνα με τους χρόνους παραγραφής του Αστικού Κώδικα. Η απαλλαγή δεν είναι αυτόματη — απαιτεί ενεργοποίηση και τεκμηρίωση.
Πηγές & νομοθεσία
Προσοχή — το παρόν άρθρο έχει αποκλειστικά ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελεί, ούτε μπορεί να αντικαταστήσει, εξατομικευμένη νομική, οικονομική ή φοροτεχνική συμβουλή. Η νομοθεσία, οι υπουργικές αποφάσεις, τα ποσά και τα κριτήρια που αναφέρονται ενδέχεται να έχουν τροποποιηθεί ή να καταργηθεί μετά την ημερομηνία δημοσίευσης· κάθε πληροφορία πρέπει να επαληθεύεται έναντι των ισχυόντων διατάξεων (ΦΕΚ, gov.gr) τη στιγμή που λαμβάνετε απόφαση. Η εξέλιξη κάθε υπόθεσης εξαρτάται από τα συγκεκριμένα πραγματικά και νομικά της στοιχεία, τον ταμείο ή τον φορέα που εμπλέκεται και τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις. Πριν αποφασίσετε ή ενεργήσετε με βάση οποιοδήποτε σημείο του κειμένου, ζητήστε προσωπική αξιολόγηση από εξειδικευμένο επαγγελματία που θα εξετάσει τη δική σας περίπτωση.